Uncategorized

De voor- & nadelen van een lokaal windpark

Voor- & nadelen van een windpark

Wat zijn de voor- & nadelen van een lokaal windpark? Op deze pagina worden de (algemene) voor- & nadelen toegelicht van en over een lokaal windpark. In Nederland staan meer dan 2.031 windmolens (2019) (bron). Er is dus ervaring van andere locaties. Daarnaast worden er regelmatig onderzoeken uitgevoerd over de effecten voor direct omwonenden en zijn er vele ontwikkelingen op het gebied van windenergie. Wij willen u informeren over wat er al bekend is over windparken.

Respect voor elkaar

Het realiseren van een windmolenpark heeft altijd impact op de lokale gemeenschap, denk hierbij aan;
  • inwoners
  • grondeigenaren
  • gemeente
  • projectontwikkelaar
  • energiecoöperatie (indien aanwezig en actief)
Per individu kunnen belangen, wensen en visies verschillen. De mogelijke realisatie van een lokaal windpark roept veel vragen en zorgen op. Dat is logisch gezien de hoge impact die een windmolenpark kan hebben op de leefbaarheid, vooral voor de direct omwonenden. Meningen, visies, belangen en waardes zullen altijd blijven verschillen. Het is juist daarom belangrijk om met elkaar in gesprek te blijven gaan, op een voor elkaar, respectvolle, manier. Disclaimer: diverse zaken zijn daarnaast altijd ‘persoonlijk’ en relatief; wat voor de ene persoon een voordeel is, kan voor de ander een nadeel zijn en vice versa. Daarnaast gaat ieder individu weer anders om met bepaalde zaken. De tekst die hieronder staat is daarom een mogelijke benaderingswijze en kan nogmaals, voor iedereen, anders zijn, ook en juist in de praktijk.

Wat zijn de nadelen van een lokaal windmolenpark?

Geluidsoverlast

Inwoners die dichtbij een windmolenpark woonachtig zijn, kunnen last hebben van geluidsoverlast. De wieken van de windmolen bewegen wat een bepaald geluid met zich meebrengt. Daarnaast zorgt ook de generator voor geluid. Wat iemand hiervan hoort is afhankelijk van diverse factoren zoals;
  • de afstand van een windmolen tot een woning;
  • het type windmolen (en de hoogte en omvang);
  • de stand van de wind;
  • isolatie van een woning;
  • bebouwing, bossen, water; elke situatie is anders doordat er diverse zaken tussen de windmolen en een woning kunnen staan;
  • persoonlijk; sommige mensen zijn gevoeliger voor geluid dan anderen.
Tegenwoordig zijn er mogelijkheden om het geluidsoverlast te beperken (denk aan app waarmee direct omwonenden hun ervaringen kunnen delen zodat een windmolen bij overlast, stil gezet kan worden). Dat neemt niet weg dat er geen geluidsoverlast is, het kan enkel anno 2021 meer bijgestuurd worden.

Slagschaduw

Direct omwonenden kunnen last hebben van slagschaduw. Om de paar secondes komt er een schaduw binnen vallen. Tegenwoordig kunnen windmolens zo ingeregeld worden dat slagschaduw beperkt/geminimaliseerd wordt. In dit artikel (punt 3 “slagschaduw”) staat een video waarbij u kunt inzien hoe de slagschaduw is als er niet wordt bijgestuurd.

Laagfrequent geluid

Laagfrequent geluid is de laatste jaren in opspraak gekomen bij het realiseren van windmolenparken. Er zijn diverse rapporten opgesteld door het RIVM omtrent laagfrequent geluid zoals; in Nederland wordt de ondergrens meegenomen van 125HZ (vanuit de Nederlandse wet), echter blijkt dat laagfrequent geluid moeilijker te meten is en niet altijd wordt meegenomen in de onderzoeken voor het realiseren van windmolenparken. Omdat de gevoeligheid voor Laagfrequent geluid verschilt per persoon kan het zijn dat de één dit wel voelt in zijn/haar lichaam en de andere persoon niet. *) in dit rapport wordt vermeld naar een ‘erratum’ (fout) op pagina 25.

Horizonvervuiling

Een windmolenpark wordt vaak hand in hand genoemd met de term ‘horizonvervuiling’; inwoners van een gebied nabij een windmolenpark zien de realisatie van een windpark als ‘negatief’ element in hun landschap. (Soms ligt dit ook aan de opstelling van de windmolens). In open landelijk gebied ervaart men windmolens meestal storender dan in stedelijke gebieden. Bij een gemiddeld weertype zijn windmolens van 100 meter hoog op tien kilometer matig zichtbaar. Bij helder weer zijn windmolens, net als hoge gebouwen, tot op 35 km waarneembaar. (Bron Windenergie.nl).

Waardedaling van woningen

Woningen binnen een kilometer afstand van een windmolen, kunnen dalen in waarde. Bewoners kunnen recht hebben op planschade in de situatie dat er een windpark gerealiseerd wordt en de vergunningen zijn afgegeven. Wat als je gaat verhuizen?  Als je gaat verhuizen nadat het windpark is vergund, maar voordat het er staat, dan kan je in aanmerking komen voor ‘planschade’ als er sprake is van een waardedaling van je huis. De praktijk leert dat planschade kan optreden voor woningen binnen een kilometer afstand van het windpark. Daarbij is de afstand tot de windmolen bepalend voor hoogte van de planschade. De hoogte van de planschade zal worden bepaald door een onafhankelijk bureau/taxateur, bijvoorbeeld het bureau SAOZ/. De concrete bedragen voor planschade verschillen per project.

Opbrengsten gaan naar partijen buiten de eigen gemeenschap

Soms gaan de opbrengsten van een windpark naar derde partijen zoals grote internationale multinationals. Bijvoorbeeld wanneer er vooraf geen duidelijke visie/afspraken gemaakt zijn met als doel de opbrengsten lokaal te verdelen. Een concreet voorbeeld hiervan is in Wieringermeer, waarbij de opbrengsten op het gebied van duurzame energie niet naar de inwoners en grondeigenaren zijn gegaan.

Wat zijn de voordelen?

De uitstoot van CO2 verlagen

De aarde warmt op en de klimaatverandering wordt steeds meer zicht- & voelbaar. Daarom is het aan ons, de maatschappij, om ons steentje bij te dragen aan het beperken van de opwarming van de aarde en klimaatverandering. Zo kunnen wij de CO2 uitstoot reduceren. Dit kan op diverse manieren en op diverse niveaus;
  • individueel niveau; denk aan het isoleren van een woning, aanleg van zonnepanelen en dergelijke
  • regionaal niveau; denk hierbij aan het opzetten van een lokaal ‘groen’ park (zon/wind)
  • nationaal niveau
Vanuit de RES (Regionale Energie Strategie) Noord- & Midden Limburg worden er doelstellingen bepaald. Over Venray staat er: “Venray: Het aangrenzende gebied in de provincie Noord-Brabant wordt ook aangewezen voor grootschalige opwekking. In het gemeentelijke beleid zijn nog aanvullende potentiegebieden weergegeven.” (p. 13).  Venray kan dus een gebied zijn die op lokaal niveau een actieve bijdrage levert aan het opwekken naar de vraag aan groene stroom en waarmee er een bijdrage geleverd wordt aan de vraag naar groene stroom.

Lokaal eigenaarschap

Een lokaal windmolenpark kan diverse voordelen bieden voor inwoners en grondeigenaren. Zodra er heldere afspraken liggen over eigenaarschap, kunnen inwoners en grondeigenaren mede bepalen wie eigenaar worden en dus ook waar de opbrengsten naar toe gaan. Het uitgangspunt van de gemeente Venray is dat een mogelijk windpark minimaal voor 50% in ‘handen’ is van de inwoners met een streven naar 100%; zo is de kans het grootste dat de opbrengsten terugvloeien naar de lokale gemeenschap.

Huishoudens van groene stroom voorzien

Een windmolenpark levert diverse opbrengsten op, waaronder het opwekken van groene stroom. Lokale huishoudens en bedrijven kunnen voorzien worden van groene stroom en leveren hierbij een directe bijdrage aan het verduurzamen van de omgeving.

Participatie

Tijdens een participatieproject kunnen direct omwonenden (dus inwoners binnen 1 kilometer van de windmolens) aangeven hoe zij wensen te participeren. Lees hier meer over participatie en projecten in de praktijk.

Omgevingsfonds

Een deel van de opbrengsten van een lokaal windpark kunnen geïnvesteerd worden in de lokale gemeenschap. Zo kunnen de opbrengsten letterlijk naar de direct omwonenden gaan. Een concreet voorbeeld ziet u hier.
Creëer een omgevingsfonds voor de omgeving
Windmolenpark Nijmegen-Betuwe is een omgevingsfonds gestart. Jaarlijks wordt 1 euro per opgewekte megawatt in het fonds gestopt voor de buurtschappen rondom de molens. Hier mogen ze iets moois mee doen, zo schrijft de Gelderlander. Nijssen zegt in het artikel: “Betekent in de praktijk zo’n 20.000 euro per jaar. Dus vijf mille per ‘kern’.” In het buurtschap Reeth wordt binnenkort met het eerste bedrag de glasvezelkabel ook naar elke voordeur doorgetrokken, en is het gebruik de eerste jaren gratis. Daarnaast zijn er welkomst- en naamborden aangeschaft in het buurtschap.